gahetNA in the National Archives

Achtergrond

Deze index verwijst naar de inventarisnummers 2 tot en met 6 van het archief Rijksopvoedingsgesticht Leiden 1911-1926, 3.05.07. In deze inventarisnummers bevinden zich registers waarin de directeur van deze instelling bijhield hoe het zijn voormalige pupillen verging. 

Rijksopvoedingsgestichten

Vanaf de Napoleontische tijd wordt er in Nederland onderscheid gemaakt tussen kinderen en volwassenen in het strafrecht. De eerste jeugdgevangenissen werden in de jaren dertig van de 19e eeuw opgericht en twintig jaar later de eerste huizen van “verbetering en opvoeding”. Met de Gestichtswet van 1884 werd bepaald dat kinderen onder de tien door de rechtbank in zo’n tehuis geplaatst konden worden. De huizen van verbetering en opvoeding werden omgedoopt tot Rijksopvoedingsgestichten.

De kinderwetten van 1905 zorgden ervoor dat de Rijksopvoedingsgestichten allemaal een eigen karakter kregen. De kinderen werden ingedeeld naar categorieën en bij elke categorie hoorde een instelling. Het bleek al snel gewenst om de oudere jongens apart onder te brengen. Naast de instellingen in Alkmaar, Doetinchem, Avereest, Amersfoort en Montfoort (instelling voor meisjes) werd daarom in 1910 het Rijksopvoedingsgesticht te Leiden geopend.

Literatuur

  • Aten, Ineke, Rijkopvoedingsgesticht Leiden 1910-1926 (Leiden 1987).
  • Delicat, Jan-Wilm, Van ijzeren vuist naar zachte hand. Idee en praktijk in de rijksopvoedingsgestichten 1901-1961 (Nijmegen 2001).
  • Meij, Otto van der, 'Moeilijke Jongens. Het Rijksopvoedingsgesticht te Leiden' in: Genealogie. Tijdschrift voor familiegeschiedenis (juni 2010).
Geschiedenis van de archiefvormer: 

Het Rijksopvoedingsgesticht in Leiden werd geopend in 1910. De directeur was Gualtherus van Breda Kolff. Hij hield nauwkeurig bij wat er mijn zijn pupillen gebeurde na hun vertrek uit het Rijksopvoedingsgesticht. In een zestal registers hield hij hun lotgevallen bij. Voor elke pupil een hele of halve pagina, waar mogelijk voorzien van een foto of krantenknipsel. Van deze registers zijn er vijf bewaard gebleven.

De registers van Van Breda Kollf zijn in het Nationaal Archief opgenomen in het archief Rijksopvoedingsgesticht Leiden. Een verwant archief is het archief van het College van het Tucht- en Opvoedingswezen. Dit vindt u ook in het Nationaal Archief, onder archiefinventaris 2.09.29.

Uitgebreid
Zoek in collecties
Zoek in