gahetNA in het Nationaal Archief

Koninklijke Besluiten

Bij het Nationaal Archief vindt u Koninklijke Besluiten in het archief van de Staatssecretarie Koning Willem I 1813-1840 en in de archieven van het Kabinet des Konings/der Koningin 1841-1988. Deze archieven zijn zogeheten verbaalarchieven. Dit betekent dat de stukken in een chronologische serie op datum van het besluit geordend zijn. Ook de stukken die tot dat besluit hebben geleid zijn op de datum van het besluit opgeborgen. Bij iedere datum liggen de besluiten op volgnummer. Stukken die niet hebben geleid tot een besluit zijn te vinden op de datum en het nummer van ontvangst, het zogenaamde exhibitumnummer of, indien er nog wel op gereageerd is, bij de uitgaande brief. 

Hoe ga ik te werk?

De Koninklijke Besluiten van 1813 tot 1840 bevinden zich in het archief van de Staatssecretarie Koning Willem I 1813-1840, archiefinventarisnummer 2.02.01. De besluiten vanaf 1840 bevinden zich in de archieven van het Kabinet des Konings/der Koningin. In onderstaande tabel vindt u het archiefinventarisnummer per periode.

Archief Kabinet des Konings/der Koningin

Archiefinventarissen per periode voor het archief Kabinet des Konings/der Koningin
PeriodeArchiefinventaris
1841-18972.02.04
1898-19452.02.14
1946-19752.02.20
1976-19882.02.30

Wanneer de datum en het volgnummer van het gezochte Koninklijk Besluit u bekend is, zoekt u in het verbaalarchief naar het inventarisnummer waaronder de betreffende datum valt. In dit inventarisnummer kunt u vervolgens aan de hand van het volgnummer het gezochte besluit vinden.

Let op: besluiten jonger dan 75 jaar zijn niet openbaar. Deze stukken kunt u dan ook niet via deze website reserveren. U kunt zich wenden tot de informatiebalie in de studiezaal van het Nationaal Archief.
Een klein gedeelte van de archieven van het Kabinet der Koningin is slechts ter inzage na schriftelijke toestemming tot raadpleging van de Algemeen Rijksarchivaris. Deze toestemming kunt u verkrijgen door een schriftelijk verzoek tot inzage in te dienen bij de afdeling Dienstverlening van het Nationaal Archief. Het betreft de inventarisnummers 16389-18851 van 2.02.30

Datum en volgnummer niet bekend

Wanneer de datum en het volgnummer u niet bekend is, kunt u gebruik maken van een aantal hulpmiddelen. Dit zijn de klappers, de index/indices, de bladwijzers, de hoofdenlijsten en de agenda’s 
Wanneer u weet in welk jaar het besluit is genomen, vraagt u de klapper en de index van dat jaar aan. Wanneer het jaar u niet precies bekend is, zult u de klappers en indices over meerdere jaren moeten doornemen.

In de klapper zoekt u op trefwoorden. Dit kunnen de namen van personen, plaatsen of zaken zijn. Achter het door u gezochte trefwoord staat een nummer vermeld. Dit is het bladzijdenummer van de index. In de index vindt u op deze bladzijde een beschrijving van de gewisselde stukken en van een Koninklijk Besluit, waarin de door u gezochte naam, plaats of zaak voorkomt. Vóór dit besluit staan de datum en het volgnummer genoteerd. Met deze datum en het volgnummer kunt u het inventarisnummer vinden waarin zich het besluit moet bevinden. 

Bij de beschrijving in de index kunnen verwijzingen staan naar andere bladzijden in de index of naar indices van andere jaren. Op die bladzijde staat dan, onder een ander onderwerp, hetzelfde besluit, maar soms ook andere besluiten die betrekking hebben op dezelfde zaak.

Zoeken naar geheime besluiten

De zogenaamde geheime besluiten zijn per archief opgeborgen in een aparte serie. Het betreffen stukken over indertijd gevoelig geachte zaken. Het zoeken in de geheime besluiten werkt hetzelfde als in het gewone verbaalarchief. Besluiten hebben alleen geen dagnummer maar een jaarlijkse “littera” aanduiding, bestaande uit een letter en een cijfer. Op de serie geheime besluiten zijn aparte indices en klappers gemaakt. 

Voorbeeld

U bent op zoek naar het Koninklijk Besluit waarbij in 1835 aan M. van der Ham een onderscheiding is toegekend wegens het redden van de bemanning van het schip de Tasmania.

Het jaar 1835 geeft aan dat u moet zoeken in het archief van de Staatssecretarie van Willem I (archiefinventarisnummer 2.02.01). U zoekt naar de klapper en de index over het jaar 1835. Let op: deze stukken zijn verfilmd en kunt u direct in de studiezaal bekijken.

In de klapper zoekt u op het trefwoord Ham of op Tasmania. Zoekt u niet op abstracte begrippen zoals scheepvaart of edelmoedige daden. De toestemming blijkt zowel onder Ham als Tasmania ingeschreven en verwijst naar bladzijde 3254 van de index.

Bovenaan bladzijde 3254 van de index over het jaar 1835 ziet u dat de redding en de beloning van Van der Ham staan geregistreerd onder het hoofd: Edelmoedige daden en belooningen. Bij de registratie zelf ziet u drie inschrijvingen staan. Onderaan staat, op 8 mei nummer 37, het Koninklijk Besluit. In de inventaris zoekt u vervolgens op in welk inventarisnummer de stukken van 8 mei 1835 zijn opgeborgen. Dit is inventarisnummer 4025. Dit stuk is niet verfilmd en moet dus worden aangevraagd met de computer.

U vraagt het betreffende stuk aan en vindt onder volgnummer 37 het besluit, het rapport van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en nog een rapport van de kanselier van de Orde van de Nederlandsche Leeuw. 

Termen:

Uitgebreid
Zoek in collecties
Zoek in