gahetNA in the National Archives

Oorlogsgids: Inleiding

De Oorlogsgids bevat de 25 meest gestelde vragen die worden gesteld over onze archieven die gerelateerd zijn aan de Tweede Wereldoorlog. In de gids is te lezen in welke archieven er onderzoek gedaan moet worden om een antwoord te (kunnen) krijgen op de vragen. Ook geeft de gids onderzoekstips die het onderzoek vergemakkelijken.

Bij elk antwoord kan naar een uitgebreide toelichting in een pdf-document doorgeklikt worden. Onder 'Lees meer' in de toelichting krijgt u een korte inhoudsopgave van het betreffende hoofdstuk in de Oorlogsgids.

De 25 meest gestelde vragen

Wat wordt bedoeld met oorlogsarchieven?

  • Archieven van overheidsinstellingen en particulieren die – direct of indirect - zijn ontstaan als gevolg van de Duitse inval in Nederland in mei 1940, en de Japanse bezetting van Nederlands-Indië.
  • Archieven van overheidsinstellingen, die al bestonden in 1940 maar die tijdens de oorlogsjaren ingrijpend van karakter zijn veranderd.
  • Archieven die na de oorlog zijn gevormd en die betrekking hebben op de nasleep van de oorlog. Zoals de archieven van de bijzondere rechtspleging.
  • Archieven die niet echt oorlogsarchieven zijn maar wel bestanden bevatten die sterk oorlogsgerelateerd zijn (bijvoorbeeld het archief van W. Drees of dat van de Nederlandse Orde van Advocaten). Archieven met betrekking tot de wederopbouw van Nederland worden niet behandeld.

Inzage

Het merendeel van de archieven is beperkt openbaar. Dit betekent dat inzage in de studiezaal alleen mogelijk is als aan bepaalde voorwaarden is voldaan. De volledige inzage procedure kunt u lezen in de uitgebreide toelichting in de bijlage op deze pagina.

Lees de bijlage voor een uitgebreide toelichting:

  • Aanleiding voor de Oorlogsgids
  • Opzet van de gids
  • Wat wordt bedoeld met oorlogsarchieven?
  • Inzageprocedures

De 25 meest gestelde vragen

Bij elk antwoord kan naar een uitgebreide toelichting in een pdf-document doorgeklikt worden.

  1. Welke oorlogsarchieven vind ik bij het Nationaal Archief?
  2. Welke oorlogarchieven berusten bij het NIOD?
  3. Wat is een oorlogsmisdadiger en wat een oorlogsmisdrijf?
  4. Heeft het Nationaal Archief informatie over de concentratiekampen in Duitsland en Oost-Europa?
  5. Is er bij het Nationaal Archief iets te vinden over de Duitse concentratie- en doorgangskampen in Nederland?
  6. Ik ben krijgsgevangen geweest in Duitsland. Heeft het Nationaal Archief daar informatie over?
  7. Heeft het Nationaal Archief informatie over Sinti en Roma (zigeuners) die in de oorlog zijn omgekomen?
  8. Heeft het Nationaal Archief gegevens over Duitsers die oorlogsmisdrijven hebben gepleegd, zoals in Heusden en Putten?
  9. Wat was eigenlijk de Organisation Todt?
  10. Opbouwdienst, Arbeidsdienst en Arbeidsinzet: wat is het verschil?
  11. Ik ben als dwangarbeider werkzaam geweest in Duitsland. Wat kan ik daarover bij u vinden?
  12. Hoe kan ik onderzoek doen in het archief van de bijzondere rechtspleging? 
  13. Wat is eigenlijk het verschil tussen de Politieke Opsporingsdienst en de Politieke Recherche Afdeling?
  14. Waar kan ik gegevens vinden over het verzet en verzetslieden?
  15. Hoe 'voeren' de Nederlandse marine en koopvaardij in de Tweede Wereldoorlog?
  16. Wat was de Bijzondere Jeugdzorg?
  17. Mijn ouders zijn na de oorlog allerlei rechten afgenomen: hun stemrecht, het Nederlanderschap en hun paspoort. Hoe kon zoiets?
  18. Een tante van mij is na de oorlog geïnterneerd geweest in een interneringskamp. Hoe waren de omstandigheden in zo'n kamp?
  19. 'Foute' ambtenaren, wat heeft het Nationaal Archief over hen?
  20. Heeft het Nationaal Archief archieven over zuiveringen na de oorlog? 
  21. Waren er ook NSB'ers in Nederlands-Indië?
  22. Hoe verging het de militairen van de land- en luchtstrijdkrachten in Nederlands-Indië?
  23. Heeft het Nationaal Archief informatie over Japanse oorlogsmisdadigers?
  24. Mijn oma heeft in een Japans interneringskamp gezeten. Kan ik voor informatie daarover bij het Nationaal Archief terecht?
  25. Heeft het Nationaal Archief adressen van instellingen in het buitenland die zich bezighouden met de Tweede Wereldoorlog?
Uitgebreid
Zoek in collecties
Zoek in